آزمایشگاههای کشت سلولی یکی از بنیادیترین و تخصصیترین زیرساختها در علوم زیستی، بیوتکنولوژی پزشکی و تحقیقات دارویی هستند. در این آزمایشگاهها، سلولهای زنده اعم از سلولهای انسانی، جانوری و سلولهای بنیادی در شرایط کنترل شده رشد و نگهداری میشوند تا امکان مطالعه دقیق رفتار سلولی، پاسخهای فیزیولوژیک، اثر مواد دارویی، مسیرهای سیگنالینگ و فرایندهای ژنتیکی فراهم شود.
به دلیل حساسیت بالای سلولهای پستانداران به دما، CO₂، رطوبت و آلودگیهای محیطی، کشت سلولی نیازمند محیط کاملاً استریل، تجهیزات دقیق و پروتکلهای استاندارد است. کوچکترین خطا در تجهیزات یا شرایط کشت میتواند موجب آلودگی، مرگ سلولی یا نتایج غیرقابل اعتماد شود.
شرکت کیمیا ژن با ارائه تجهیزات تخصصی سازگار با استانداردهای روز دنیا، تلاش میکند نیازهای آزمایشگاههای کشت سلولی را در محیطهای تحقیقاتی، دانشگاهی و صنعتی بهصورت اصولی و پایدار تأمین کند.
در ادامه، نگاهی جامع و ساختارمند به ماهیت آزمایشگاههای کشت سلول، انواع آن، کاربردها و تجهیزات ضروری موردنیاز خواهیم داشت.
آزمایشگاه کشت سلولی چیست؟
آزمایشگاه کشت سلولی (Cell Culture Laboratory) محیطی کنترل شده برای رشد، تکثیر و نگهداری سلولها در شرایطی مشابه محیط درون بدن است. در این محیط، سلولها در ظروف کشت، محیطهای غذایی ویژه و در دما و گازهای تنظیم شده رشد میکنند.
کشت سلولی امکان مطالعه رفتار واقعی سلول در محیطی قابل کنترل را فراهم میکند و در بسیاری از تحقیقات پیشرفته زیستی ضروری است.
انواع آزمایشگاههای کشت سلولی
آزمایشگاههای کشت سلولی بسته به نوع سلول، هدف پژوهشی و سطح ایمنی زیستی مورد نیاز، در چند دسته مشخص قرار میگیرند. هر نوع آزمایشگاه شرایط، تجهیزات و پروتکلهای خاص خود را دارد و انتخاب درست آن برای جلوگیری از آلودگی، حفظ زندهمانی سلولها و انجام تحقیقات معتبر ضروری است.
آزمایشگاه کشت سلولهای جانوری (Animal Cell Culture Lab)
در این آزمایشگاهها ردههای سلولی پستانداران مانند HEK293، L929، CHO و HeLa رشد داده میشوند. این سلولها نسبتاً مقاومتر از سلولهای اولیه هستند و از آنها برای مطالعات پایه زیست شناسی، بررسی مسیرهای سیگنالینگ، غربالگری دارویی و تولید پروتئینهای دارویی استفاده میشود.
این نوع آزمایشگاه متداولترین مدل کشت سلولی است و در دانشگاهها، مراکز تحقیقاتی و صنایع بیوتکنولوژی به طور گسترده مورد استفاده قرار میگیرد.
آزمایشگاه کشت سلولهای انسانی (Human Cell Culture Lab)
سلولهای انسانی حساستر بوده و احتمال حمل عوامل بیماریزا در آنها بیشتر است، به همین دلیل این آزمایشگاهها معمولاً به سطح ایمنی زیستی (BSL-2) نیاز دارند. این محیطها برای مطالعات بالینی، تحقیقات ژنتیکی، پزشکی مولکولی، تستهای دارویی انسانی و توسعه روشهای درمانی نوین استفاده میشوند.
کنترل دقیق شرایط کشت و استریل سازی در این آزمایشگاهها اهمیت بسیار بیشتری دارد.
آزمایشگاه کشت سلولهای اولیه (Primary Cell Culture Lab)
در این آزمایشگاه سلولها مستقیماً از بافت زنده (مانند پوست، کبد، مغز، ریه و…) جداسازی شده و کشت داده میشوند. سلولهای اولیه بسیار حساس، کمدوام و وابسته به شرایط طبیعی بدن هستند.
این نوع آزمایشگاه بیشترین شباهت فیزیولوژیک به شرایط واقعی بدن را فراهم میکند و برای پزشکی شخصی، مدلسازی بیماریها و تحقیقات پیشرفته سرطان استفاده میشود.
اما به دلیل حساسیت سلولها، کیفیت تجهیزات و رعایت دقیق پروتکلها اهمیت حیاتی دارد.
آزمایشگاه سلولهای بنیادی (Stem Cell Culture Lab)
سلولهای بنیادی توانایی تمایز به انواع سلولهای مختلف بدن را دارند، بنابراین این آزمایشگاهها به محیطی بسیار پایدار، عاری از آلودگی و مجهز به انکوباتورهای دقیق نیاز دارند.
سلولهای بنیادی جنینی (ESC) و سلولهای بنیادی پرتوان القایی (iPSC) در این محیطها رشد داده میشوند و برای مهندسی بافت، مدل سازی بیماریهای ژنتیکی، غربالگری دارو و تحقیقات طب بازساختی کاربرد دارند.
هرگونه استرس محیطی میتواند مسیر تمایز را تغییر دهد، بنابراین کنترل محیط کشت در این آزمایشگاهها استاندارد بالاتری دارد.
آزمایشگاه کشت سه بعدی (3D Cell Culture Lab)
در این آزمایشگاهها سلولها در داربستها، ژلها یا سیستمهای معلق رشد میکنند تا ساختار سه بعدی مشابه بافت بدن ایجاد شود. ارگانوئیدها، اسفروئیدها و مدلهای پیچیده توموری در همین نوع آزمایشگاهها شکل میگیرند.
این مدلها شبیه سازی بسیار دقیقتری از رفتار سلولی در بدن ارائه میدهند و برای تحقیقات سرطان، کشف دارو و مدل سازی بیماریها اهمیت دارند.
تجهیزات این آزمایشگاه معمولاً پیشرفتهتر و تخصصیتر هستند.
آزمایشگاه مهندسی بافت (Tissue Engineering Lab)
این آزمایشگاه ترکیبی از کشت سلول، بیو مواد و بیوراکتورها است. سلولها روی داربستهای بیومتریال کاشته شده و با استفاده از بیورآکتورها در شرایطی نزدیک به بدن رشد میکنند.
از این آزمایشگاهها در ساخت بافتهای مصنوعی، ترمیم بافت آسیب دیده، مطالعه بیماریهای ژنتیکی و تولید مدلهای درمانی پیشرفته استفاده میشود.
وجود بیورآکتورهای سه بعدی و سیستمهای جریان کنترل شده برای رشد سلولها ضروری است.
آزمایشگاههای ایمنی زیستی BSL-2 و BSL-3 (Biosafety Labs)
این آزمایشگاهها برای کار با سلولها یا مواد بیولوژیکی با ریسک بالاتر طراحی شدهاند.
BSL-2 برای بیشتر سلولهای انسانی و جانوری مورد استفاده قرار میگیرد، اما BSL-3 مناسب تحقیقات ویروسی، بیماریزاهای خطرناک و کشت سلولهایی است که ممکن است بهطور بالقوه تهدید زیستی ایجاد کنند.
این آزمایشگاهها مجهز به سامانههای تهویه تخصصی، قفلهای ایمنی، دوش اضطراری و استانداردهای سختگیرانه کار هستند.
کاربرد آزمایشگاههای کشت سلولی
آزمایشگاههای کشت سلولی در قلب بسیاری از پژوهشهای زیستی، پزشکی و دارویی قرار دارند و نقش مهمی در درک رفتار سلولها، پاسخهای بیولوژیک و توسعه ابزارهای درمانی جدید ایفا میکنند. این آزمایشگاهها امکان کنترل دقیق بر محیط سلول را فراهم کرده و شرایطی را ایجاد میکنند که در آن میتوان واکنشهای فیزیولوژیک و تغییرات سلولی را در پاسخ به مواد، داروها یا عوامل ژنتیکی مشاهده کرد.
- تحقیقات سرطان (Cancer Research): بررسی رشد سلولهای توموری، مطالعه متاستاز، ارزیابی اثر داروهای ضدسرطان و ساخت مدلهای سلولی شبیه تومور برای کشف دارو.
- مهندسی بافت و طب بازساختی (Tissue Engineering & Regenerative Medicine): رشد سلولها روی داربستهای سهبعدی، تولید بافتهای مصنوعی، ساخت ارگانوئیدها و مدلسازی بیماریهای پیچیده.
- بیوتکنولوژی پزشکی (Medical Biotechnology): تولید آنتیبادیهای منوکلونال، پروتئینهای نوترکیب، واکسنهای نوین و داروهای بیولوژیک با استفاده از ردههای سلولی CHO، HEK293 و … .
- ژندرمانی و مطالعات ژنتیکی (Gene Therapy & Molecular Studies): ترانسفکشن، بررسی بیان ژن، استفاده از CRISPR، و تحلیل مسیرهای سیگنالینگ سلولی تحت شرایط کنترلشده.
- ایمونولوژی و واکسنسازی (Immunology & Vaccine Development): کشت سلولهای سیستم ایمنی، تولید ویروسهای تضعیفشده یا نوترکیب و بررسی واکنشهای ایمنی در سطح سلولی.
- غربالگری دارویی (Drug Screening & Toxicology): بررسی سمیت داروها، سنجش اثر مواد شیمیایی، ارزیابی دوز مؤثر و ساخت مدلهای سلولی برای تستهای پیشبالینی.
- مطالعات بیماریهای ژنتیکی و پزشکی شخصی (Genetic Disorders & Personalized Medicine): استفاده از سلولهای بنیادی یا سلولهای اولیه بیماران برای بررسی پاسخ به درمانها و تحلیل مکانیسم بیماری.
- تحقیقات پایه زیستشناسی سلولی (Basic Cell Biology Research): مطالعه چرخه سلولی، آپوپتوز، تمایز، تکثیر، مهاجرت سلولی و مکانیسمهای درونسلولی در شرایط کاملاً کنترلشده.
تجهیزات اصلی موردنیاز در آزمایشگاههای کشت سلولی
کشت سلولی نیازمند محیطی کاملاً کنترلشده، عاری از آلودگی و مجهز به دستگاههایی است که از نظر دما، CO₂، کیفیت محیط کشت و حفظ زندهمانی سلولها قابل اتکا باشند. در ادامه، مهمترین تجهیزات موردنیاز در آزمایشگاههای زیستسلولی ارائه شده است.
۱. انکوباتور( CO₂ Incubator)
دستگاه انکوباتور CO₂ مهمترین دستگاه در آزمایشگاههای کشت سلولی است و شرایطی بسیار مشابه فضای درون بدن برای سلولها ایجاد میکند. این دستگاه با تنظیم دقیق دما، رطوبت و غلظت CO₂، امکان رشد پایدار و قابل کنترل سلولهای پستانداران را فراهم میسازد. هرگونه نوسان در این شرایط میتواند موجب استرس یا مرگ سلولی شود، به همین دلیل کیفیت ساخت و یکنواختی عملکرد انکوباتور اهمیت بالایی دارد. آزمایشگاههای حرفهای معمولاً از مدلهایی با سیستمهای ضد آلودگی و بازیابی سریع شرایط پس از باز شدن درب استفاده میکنند.
2. هود بیولوژیک کلاس II
هود بیولوژیک کلاس II محیطی کاملاً ایمن و استریل برای کار با سلولها و مواد بیولوژیکی فراهم میکند. این دستگاه با استفاده از فیلترهای HEPA، از ورود میکروارگانیسمها به ناحیه کاری جلوگیری کرده و هم زمان سلامت کاربر و آزمایشگاه را نیز حفظ میکند. در کشت سلول، انجام کارها در محیط آزاد موجب آلودگی سریع و غیرقابل کنترل کشتها میشود، به همین دلیل هود کلاس II استانداردترین گزینه برای تمامی فرآیندهای سلولی است. دقت جریان هوا، سطح کار و طراحی ارگونومیک از نکات کلیدی در انتخاب این دستگاه هستند.
۳. میکروسکوپ معکوس (Inverted Microscope)
میکروسکوپ معکوس ابزاری ضروری برای پایش سلامت سلولها، بررسی مورفولوژی، تشخیص آلودگی و ارزیابی میزان رشد سلولی است. در این نوع میکروسکوپ، عدسیها در بخش پایین قرار دارند تا کف ظروف کشت که سلولها روی آن رشد میکنند به طور واضح مشاهده شود. کیفیت اپتیک و نوردهی یکنواخت در این دستگاه اهمیت زیادی دارد زیرا تغییرات ظریف سلولی باید قابل تشخیص باشند. بسیاری از زیست سلولیها از میکروسکوپهای مجهز به دوربین دیجیتال برای ثبت تصاویر و مستند سازی روند کشت استفاده میکنند.
۴. سانتریفیوژ یخچال دار
سانتریفیوژ یخچالدار برای جداسازی سلولها و انجام مراحل شست و شوی سلولی استفاده میشود و دمای پایین آن از آسیب دیدن سلولها در زمان چرخش جلوگیری میکند. در کشت سلول، معمولاً از سرعتهای پایینتر و روتورهای سطلی استفاده میشود تا سلولها در طول جداسازی دچار تخریب مکانیکی نشوند. کنترل دقیق دما در این دستگاه باعث حفظ زنده مانی و کیفیت پلت سلولی میشود. این تجهیز تقریباً در تمامی مراحل آماده سازی، برداشت و پاساژ سلولی کاربرد دارد.
۵. یخچال آزمایشگاهی ۲ تا ۸ درجه
در یخچال آزمایشگاهی انواع محیطهای کشت، آنتی بیوتیکها، سرم جنینی (FBS) و سایر مواد حساس به دما نگهداری میشوند. نسخه آزمایشگاهی این دستگاه نسبت به یخچال خانگی کنترل دمای دقیقتر، گردش هوای یکنواخت و ایمنی بسیار بالاتری دارد که برای حفظ کیفیت مواد مصرفی ضروری است. نوسان اندک دما میتواند فعالیت مواد بیولوژیکی را تحت تاثیر قرار دهد و کیفیت کشت سلولی را کاهش دهد. به همین دلیل انتخاب یخچال تخصصی و پایدار اهمیت بالایی دارد.
۶. فریزر منفی ۲۰ درجه
فریزر −۲۰ برای نگهداری کوتاه مدت محیطها، آنتیبادیها، آنزیمها و مواد حساس مورد استفاده قرار میگیرد. بسیاری از مواد مصرفی اگر بارها ذوب و فریز شوند خاصیت خود را از دست میدهند، بنابراین یک فریزر پایدار و با دمای یکنواخت اهمیت زیادی در آزمایشگاه دارد. در مطالعههای سلولی، حفظ شرایط مناسب مواد مصرفی ضروری است زیرا حتی تغییرات کوچک در کیفیت مواد میتواند رشد سلول را مختل کند. فریزرهای آزمایشگاهی نسبت به مدلهای خانگی عملکرد دقیقتر و سیستم هشدار دمایی دارند.

۷. فریزر منفی ۸۰ درجه (Ultra-Low Freezer)
فریزر −۸۰ برای نگهداری بلند مدت سلولها، مواد ژنتیکی و نمونههای بسیار حساس استفاده میشود. در کشت سلولی، این دستگاه برای ذخیره سازی طولانی مدت بانک سلولی اهمیت حیاتی دارد و کوچکترین نوسان حرارتی میتواند ساختار سلولها را تخریب کند. فریزرهای منفی ۸۰ دارای عایق کاری قوی، سیستم هشدار دما و کمپرسورهای تخصصی هستند تا دما همیشه پایدار بماند. این دستگاه یکی از گرانترین اما ضروریترین تجهیزات آزمایشگاههای سلولی است.
۸. سیستم کرایو استوریج (Cryo Storage)
کرایو استوریج یا تانک ازت برای نگهداری سلولها در دمای نیتروژن مایع (−۱۵۰ تا −۱۹۶ درجه) مورد استفاده قرار میگیرد و تنها روش مطمئن برای حفظ کیفیت سلولها در مدتهای طولانی است. این سیستم معمولاً شامل مخزنهای ازت مایع با طراحی عایق ویژه و سیستم هشدار سطح ازت است. نگهداری صحیح سلولها در کرایو باعث میشود ردههای سلولی برای سالها بدون تغییر ژنتیکی باقی بمانند. این تجهیزات در بانکهای سلولی و مراکز تحقیقاتی ضروری هستند.
۹. بن ماری (Water Bath)
بن ماری یکی از تجهیزات عمومی اما ضروری آزمایشگاه کشت سلول است و برای گرم کردن یکنواخت محیطها، ذوب کردن مواد فریز شده و آماده سازی محلولها استفاده میشود. دقت دمای بن ماری برای جلوگیری از آسیب به مواد حساس اهمیت ویژهای دارد. بسیاری از مواد بیولوژیکی تنها در دمای خاصی قابل استفاده هستند و هرگونه افزایش ناگهانی دما میتواند عملکرد آنها را کاهش دهد. به همین دلیل بن ماریهای آزمایشگاهی باید پایداری دمایی بالایی داشته باشند.
۱۰. هات پلیت مگنت (Hot Plate Magnetic Stirrer)
هات پلیت مگنت برای حلکردن محیطهای کشت پودری، تهیه بافرها و گرم کردن ملایم محلولها استفاده میشود. این دستگاه با ترکیب گرمایش یکنواخت و هم زدن مغناطیسی، امکان تهیه محلولهای کاملاً یکنواخت را فراهم میکند. بسیاری از محیطهای کشت سلولی نیازمند حل شدن کامل در آب فوق خالص هستند و وجود یک هات پلیت با دقت بالا برای این فرایند ضروری است. پایداری دما و قدرت همزن از عوامل مهم در انتخاب این دستگاه هستند.
۱۱. دستگاه آب فوق خالص (Ultrapure Water System)
آب فوق خالص برای تهیه محیطهای کشت مایع، بافرها و محلولهای حساس استفاده میشود و هرگونه ناخالصی در آب میتواند مستقیماً سلامت سلولها را تحت تأثیر قرار دهد. سیستم آب فوق خالص با حذف یونها، آلودگیها و مواد آلی، آبی با بالاترین سطح خلوص تولید میکند. این آب برای مراحل حساس مانند تهیه محیط پایه، بافر PBS و شست وشوی ظروف ضروری است. کیفیت آب در آزمایشگاه سلولی یکی از مهمترین عوامل موفقیت کشت است.

۱۲. اتوکلاو آزمایشگاهی
اتوکلاو آزمایشگاهی برای استریل سازی کامل شیشه آلات، ابزارها و وسایل مصرفی استفاده میشود. هرگونه آلودگی ناشی از ظروف استریل نشده میتواند به سرعت به تمام کشت سلولی منتقل شود و نتایج را غیرقابل اعتماد سازد. اتوکلاوهای آزمایشگاهی با فشار و دمای بالا تمام عوامل میکروبی را از بین میبرند و محیطی کاملاً عاری از آلودگی فراهم میکنند. انتخاب اتوکلاو با ظرفیت و قابلیتهای مناسب نقش مهمی در مدیریت صحیح آزمایشگاه دارد.
۱۳. ورتکس (Vortex Mixer)
ورتکس یک وسیله کوچک اما ضروری برای مخلوط سازی یکنواخت نمونهها و محلولها است. در کشت سلول، بسیاری از مواد مانند محیطها و سوسپانسیون سلولی قبل از سانتریفیوژ نیاز به اختلاط کامل دارند. ورتکس با ایجاد حرکت چرخشی باعث میشود مواد درون لوله به صورت یکنواخت پخش شوند و از خطای آزمایش جلوگیری شود. این دستگاه، یکی از سادهترین اما مهمترین ابزارهای هر آزمایشگاه سلولی است.
۱۴. پیپتها و ابزارهای حجم برداری
پیپتهای کمکی، میکروپیپتها و سرسمپلرهای استریل از مهمترین ابزارهای کار روزانه در کشت سلول هستند. دقت پیپتها در انتقال حجم محلولها، بهطور مستقیم بر نتیجه آزمایش تأثیر میگذارد و هرگونه خطا در حجم برداری میتواند pH، غلظت یا کیفیت کشت سلولی را تغییر دهد. استفاده از نوک پیپتهای فیلتردار برای جلوگیری از انتقال آلودگی اهمیت زیادی دارد. در آزمایشگاههای حرفهای، پیپتها باید به صورت دورهای کالیبره شوند.
۱۵. ظروف و مواد مصرفی کشت سلول
فلاسکها، پلیتها، فالکونها، لولههای کشت و سایر ملزومات استریل بخش جدایی ناپذیر فرایند کشت سلولی هستند. کیفیت پلاستیک مورد استفاده، نوع پوشش سطح، نفوذ پذیری گاز و استریل بودن کامل این مواد نقش مهمی در چسبندگی، تکثیر و سلامت سلولها دارد. ظروف بی کیفیت ممکن است موجب استرس سلولی، چسبندگی ناقص یا حتی آلودگی غیرقابل کنترل شوند. بنابراین انتخاب مواد مصرفی معتبر تضمین کننده موفقیت آزمایش است.
۱۶. تجهیزات پیشرفته آزمایشگاههای حرفهای
در آزمایشگاههای تحقیقاتی سطح بالا، از تجهیزات پیشرفتهتری مانند سیستم تصویربرداری زنده سلولها، انکوباتورهای چند گاز، بیورآکتورهای کشت سه بعدی و فلوسایتومتر استفاده میشود. این دستگاهها امکان مطالعه دقیقتر بر رفتار سلولی، رشد در محیطهای سه بعدی، شرایط هایپوکسیک و تحلیل عمیق مسیرهای فیزیولوژیک را فراهم میکنند. استفاده از این تجهیزات معمولاً در پروژههای پژوهشی پیچیده، مهندسی بافت و غربالگری دارویی ضروری است.
بخش جمع بندی
آزمایشگاههای کشت سلولی یکی از حیاتیترین زیرساختهای پژوهشی در حوزه زیست شناسی سلولی، بیوتکنولوژی و پزشکی مولکولی هستند. موفقیت هر فرایند سلولی از آماده سازی محیط کشت تا رشد، پاساژ، ذخیره سازی و تحلیل نهایی به طور مستقیم به کیفیت تجهیزات، دقت شرایط محیطی و رعایت اصول استریل سازی بستگی دارد. انتخاب دستگاههایی مانند انکوباتور CO₂، هود بیولوژیک کلاس II، میکروسکوپ معکوس، سانتریفیوژ یخچالدار و فریزر −۸۰، نقش تعیین کنندهای در ایجاد محیطی پایدار و قابل اعتماد برای سلولها دارد.
در نهایت، آزمایشگاههایی که از تجهیزات استاندارد، پروتکلهای صحیح و مدیریت حرفهای استفاده میکنند، قادر خواهند بود سلولها را با بالاترین کیفیت تکثیر داده و نتایج دقیق، تکرارپذیر و علمی تولید کنند. مجموعهای مانند کیمیا ژن با ارائه تجهیزات تخصصی، مشاوره علمی و پشتیبانی حرفهای، میتواند نقش مهمی در تجهیز و ارتقای آزمایشگاههای کشت سلولی در دانشگاهها، مراکز درمانی و واحدهای تحقیقاتی ایفا کند.
برای دریافت اطلاعات بیشتر و یا مشاوره قبل از خرید همین حالا با تیم تخصصی کیمیاژن تماس بگیرید.
شماره های تماس:
021-77053992
021-77053993
سؤالات متداول (FAQ)| آزمایشگاههای کشت سلولی
۱. مهمترین تجهیزات مورد نیاز در کشت سلول چیست؟
انکوباتور CO₂، هود بیولوژیک کلاس II، میکروسکوپ معکوس، سانتریفیوژ یخچالدار، فریزر −۸۰ و مخازن نیتروژن از اصلیترین تجهیزات آزمایشگاههای سلولی هستند.
۲. چرا هود بیولوژیک برای کشت سلولی ضروری است؟
زیرا این دستگاه از نمونه، کاربر و محیط آزمایشگاه محافظت کرده و از آلودگی میکروبی جلوگیری میکند. بدون هود کلاس II، انجام کشت سلول تقریباً غیرممکن است.
۳. تفاوت انکوباتور معمولی با انکوباتور CO₂ چیست؟
انکوباتور CO₂ دما، رطوبت و میزان CO₂ را کنترل میکند و محیط شبیه بدن انسان ایجاد میکند، در حالی که انکوباتور معمولی فقط دما را کنترل میکند.
۴. ذخیرهسازی طولانی مدت سلولها چگونه انجام میشود؟
سلولها در کرایواستوریج و دمای نیتروژن مایع (−۱۹۶°C) نگهداری میشوند تا فعالیت متابولیک آنها کاملاً متوقف شود.
۵. چه عواملی باعث آلودگی در کشت سلول میشود؟
عدم استریل بودن تجهیزات، کار در محیط آزاد، کیفیت پایین مواد مصرفی، خطاهای انسانی و تهویه نامناسب از عوامل اصلی آلودگی هستند.
۶. آیا کیفیت آب در کشت سلول اهمیت دارد؟
بله. آب بدون خلوص کافی باعث تغییر pH، رشد میکروارگانیسمها و عدم ثبات محیط کشت میشود. استفاده از آب فوق خالص ضروری است.
۷. برای انتخاب تجهیزات مناسب چه معیارهایی باید بررسی شود؟
استاندارد بودن، پایداری عملکرد، خدمات پس از فروش، امکان کالیبراسیون، ظرفیت دستگاه و سازگاری با پروتکلهای آزمایشگاه.

















